"ngoài trống vắng mà thôi..."

1.

Ở Nha Trang ngày trước, chỗ góc đường Lý Tự Trọng và Trần Phú, ngay bờ biển, là một cái thư viện, hình như là thư viện tỉnh. Thư viện được bố trí tận dụng nằm trong một tu viện hay một thứ gì đại loại như thế, trong một ngôi nhà cổ kính theo kiến trúc Pháp giữa một vườn cây râm mát. Ngôi nhà có những hàng hiên lớn với phần lan can đủ để làm những chỗ ngồi (hay chỗ nằm) thoải mái, nhìn ra khoảnh sân rộng đầy bóng nắng và lá cây, chính là chỗ đọc sách thú vị nhất. 

Tôi có bà cô thằng bạn học làm thủ thư ở thư viện này. Cô ấy rất mến tôi, không phải vì tôi đẹp trai mà là vì tôi rất ham đọc sách, hầu như có những buổi chiều chỉ có hai cô cháu tôi trong cái thư viện vắng ngắt và mênh mông ấy. Đây là thời kỳ tôi đọc sách kinh hoàng nhất, thoải mái đọc tại chỗ hoặc cắp nách mang về nhà đọc. Tôi hầu như đã đọc hết tất cả những gì có thể đọc được ở đây.

Tôi trở thành một kẻ nghiện đọc, chính xác hơn là phàm đọc. Sau nghi ngốn hết tủ sách văn học các nước xã hội chủ nghĩa ưu tú như Liên Xô, Ba Lan, Tiệp Khắc, Hung Ga ri… tôi còn nhai luôn cả các sách văn học từ những nước như Ấn Độ, Nhật Bản, Mông Cổ, Nam Phi, Pháp, Đức… Tôi dù không thích truyện cổ mấy nhưng vẫn đọc luôn các tập truyện cổ tích của hầu hết các nước có dịch ra tiếng Việt và ngốn luôn các sách lịch sử như Lịch Sử Tôn Giáo hay Đại Việt Sử Ký. Trong lúc nghiện ngập, tôi thậm chí còn chơi luôn cả Lê Nin Toàn Tập, Tư Bản Luận, Chủ Nghĩa Xã Hội Khoa Học…

…

Chỗ cái thư viên cũ ở Nha Trang ấy, đã mọc lên một tòa cao ốc hoành tráng với những văn phòng và căn hộ cao cấp, phía dưới, chỗ những tàn cây đầy bóng nắng ngày xưa, bây giờ là một khu trung tâm thương mại sầm uất và sang trọng không thua ở Sài Gòn hay Hà Nội. Tôi uống café với bạn Thắm ở quán café ngoài trời sang trọng cạnh khu mua sắm, trong tiếng nhạc rộn rã, tôi nói với bạn rằng: ngày xưa ở đây có một cái thư viện và anh đã từng đọc hết sách trong đó.

Cái gì cũ rồi cũng bị thay mới...

2.

Tôi có dáng dấp và phong thái của một kẻ võ biền, phàm tu tục tử, vai u thịt bắp hay đại loại như thế, tôi cũng không lấy làm buồn và cũng chẳng cố để trở thành ai khác ngoài chính mình, như bản chất của mình. Chẳng hiểu sao, dù có dáng dấp của một kẻ võ biền, trông xa rất cơ bắp và và râu ria, và cũng là người khá từng trải… nhưng tôi lại có hai bàn tay rất thư sinh. Bàn tay của tôi có lẽ của một người thuộc khối “chí thức” hơn là khối “cần lao”.

Nếu có thứ tôi chưa hài lòng với cơ thể mình lắm, chính là hai bàn tay, nó là một bộ phận cực kỳ quan trọng mà lại trông rất yếu đuối, chưa kể là hình dáng của nó khá bất hòa với các bộ phận khác trong cơ thể và nó cũng không thật với con người chung của tôi. Tuy nhiên, đó chỉ là một ý nghĩ nhỏ, tôi vẫn yêu quí đôi tay mình, dù sao nó cũng là một bộ phận trên cơ thể tôi, một đôi tay “chí thức” nhưng lại làm việc vất vả và được điều kiển bởi một cơ thể “cần lao”.

3.

Vậy là xong Tết, ai cũng trở lại với công việc thường nhật. Dư âm của Tết chỉ còn là những mâm cúng muộn, những bữa nhậu tân niên ở miền nam và những lễ hội hoành tráng đầy người và điều tiếng ở miền bắc.

Tết là thời gian vui vẻ, dĩ nhiên là chỉ đối với những người vẫn thấy có niềm vui và không bị tai nạn giao thông. Đối với tôi thì Tết rất vui. Nói thì sợ cha mẹ buồn nhưng tôi thích ăn Tết bên nhà vợ, ở miền tây, mấy năm năm nay hầu như từ trưa mùng một là tôi có mặt ở Cần Thơ. Và cũng mấy năm nay, chẳng có cái tết nào tôi tỉnh táo, đây có lẽ là thời gian có mật độ nhậu dày nhất trong năm của tôi, trung bình ngày 2 cữ nhậu, đi hết nhà này sang nhà khác, lúc nào cũng kết thúc bằng guitare và những bản nhạc yêu thích. Người miền tây hiền hòa, phóng khoáng và chân thành, uống rượu với họ thật là thích.

Đầu năm đầu tháng, ngày Tết ngày nhứt, hay Tết mà… là những câu người ta nói để xí xóa cho nhau, cho những phiền muộn bực mình hay cho những tranh cãi không đáng. Quan niệm của người xưa là ngày Tết không nên làm việc gì mà mình không muốn nó sẽ xảy ra trong nguyên một năm đó, không nên buồn bực, bất hòa, cãi nhau. Ngày Tết cần vui vẻ, hòa thuận, phóng khoáng để cả năm được yên vui, thịnh vượng…  Nói vậy tuy hơi giáo điều, nhưng chắc có đám con nít ưa tiền lì xì và các trò chơi ngày Tết hoặc những kẻ ưa rượu thịt đàn hát lang thang như tôi là dễ làm nhứt.

Đầu năm đầu tháng, nên hòa thuận.

P/S: về cái tựa, nó là một câu hát, trong bản nhạc Khúc Thụy Du, nhạc của Anh Bằng phổ thơ Du Tử Lê, thực ra tôi đã định đặt tựa bằng câu khác, câu nằm trước câu này trong bài hát, nhưng cứ thử thay đổi xem sao.